I. Đặt vấn đề
Lịch sử địa phương( LSĐF) là một thành tố quan trọng, nằm trong dòng chảy lịch sử dân tộc, góp phần tạo nên lịch sử dân tộc. Tuy nhiên lịch sử địa phương luôn có những nét đặc trưng riêng của mình, không thể trộn lẫn, không thể hoà tan...
Học tập, tìm hiểu LSĐF là một yêu cầu quan trọng trong quá trình tìm hiểu lịch sử dân tộc, góp phần hiệu quả trong giáo dục truyền thống, lòng yêu quê hương đât nước của học sinh, từ đó khơi dậy niềm tự hào và trách nhiệm cụ thể của người học đối với quê hương, đất nước. Xuất phát từ đặc điểm và yêu cầu này; trong chương trình bộ môn lịch sử ở trường THCS hiện nay, ở các khối lớp đều được bố trí một số tiết lịch sử địa phương
Tuy vậy, việc thực hiện các tiết lịch sử địa phương trong chương trình lịch sử THCS lâu nay đang còn nhiều bất cập, khó khăn ( từ nhận thức của người dạy, người học, tư liệu tham khảo, CSVC phục vụ dạy học thiếu...)
Qua thưc tế giảng dạy và thăm lớp, dự giờ các đồng nghiệp tôi mạnh dạn đóng góp một vài ý kiến nhỏ của mình qua đề tài SKKN : "Giáo duc truyền thống quê hương qua tiết lịch sử địa phương - T43 - Lịch Sử 8 )
II. Nội dung
1. Một số khó khăn khi tiến hành tiết lịch sử địa phương nói chung, tiết 43 lịch sử lớp 8 nói riêng.
a. Về phía người dạy:
Vốn kiến thức về lịch sử địa phương nhìn chung còn mỏng, do vậy để soạn được một tiết lịch sử địa phương nhiều giáo viên đã gặp không ít khó khăn trong phần kiến thức trọng tâm, cơ bản. Một số giáo viên lại máy móc chuyển tải toàn bộ phần nội dung có trong tài liệu do Sở GD&ĐT ban hành mà thiếu đi sự linh động, uyển chuyển, kết hợp với phần "riêng" của Huyện, Xã. Với các tiết như vậy thường luôn nặng nề, "quá tải" và phần nào khó thu hút học sinh
Từ khó khăn đó nẩy ra tâm lý ngại khó. Khi đến các tiết lịch sử địa phương, nhiều giáo viên thường đã thực hiện một cách chiếu lệ, đối phó( Giáo viên giao nhiệm vụ cho học sinh tìm hiểu một số vấn đề liên quan đến lịch sử địa phương vd: em hãy kể về một số sự kiện, nêu một số địa danh.... Điều này diễn ra càng phổ biến với các giáo viên không "chuyên" được phân công giảng dạy bộ môn lịch sử). Thậm chí còn có giáo viên "mạnh dạn" bỏ qua, nhảy tiết
Việc xác định kiến thức trọng tâm cần thực hiện ở tiết lịch sử địa phương đã khó nói gì đến việc giáo viên chú ý tới việc giáo dục truyền thống quê hương qua tiết học cho học sinh. Vì vậy mục tiêu của chương trình đặt ra đối với các tiết lịch sử địa phương dường như chưa đạt được như mong muốn.
b. Về phía người học:
Thói quen học tập thụ động vốn hình thành từ lâu nên vẫn trở thành lối mòn khá phổ biến dù mục tiêu số một của đổi mới dạy học hiện nay là lấy học sinh làm trung tâm, là phát huy tính tích cực của người học. Các em ít có sự chủ động tìm tòi, sưu tầm tư liệu liên quan đến bài học. Tuy