ĐỔI MỚI PPDH MÔN SINH HỌC Ở TRƯỜNG THCS
NỘI DUNG
- Xác định các định hướng đổi mới PPDH môn SH trường THCS.
- Xác định được 1 số PP sử dụng phương tiện DH nhằm phát huy tính tích cực.
- Tìm hiểu một số PP dạy học tích cực.
- Thống nhất quy trình và soạn được 1 giáo án cụ thể.
- Dạy một số bài cụ thể.
MỘT SỐ VẤN ĐỀ VỀ ĐMPPDH SINH HỌC THEO TINH THẦN TÍCH CỰC
- Dạy và học tích cực được hiểu theo nghĩa: “Hoạt động dạy của giáo viên và Hoạt động học của học viên được phối hợp với nhau một cách chặt chẽ sao cho người học chủ động chiếm lĩnh kiến thức, vận dụng kiến thức và sáng tạo kiến thức trong quá trình biến thông tin thành tri thức của mình.”
- Dạy học tích cực: là những PPDH theo hướng phát huy tính tích cực, sáng tạo trong DH và của người học.
- Các dấu hiệu đặc trưng của PPDH tích cực.
+ Dạy học thông qua tổ chức các hoạt động học tập của HS.
+ Dạy học tăng cường rèn luyện PP tự học.
+ Tăng cường học tập cá thể, phối hợp với học tập hợp tác.
+ Kết hợp đánh giá cuả thầy với tự đánh giá của trò.
MỘT SỐ ĐỊNH HƯỚNG PPDH THEO HƯỚNG TÍCH CỰC
- Sử dụng thiết bị, thí nghiệm chủ yếu là nguồn để HS nghiên cứu, khai thác tìm tòi kiến thức.
- Sử dụng câu hỏi, bài tập như là nguồn để HS tích cực, chủ động thu nhận kiến thức, hình thành kĩ năng và vận dụng kiến thức.
- Nêu và giải quyết vấn đề giúp HS phát triển tư duy sáng tạo và năng lực giải quyết vấn đề.
- Sử dụng SGK như là nguồn tư liệu để HS tự đọc, tự nghiên cứu, tích cực nhận thức, thu nhập thông tin và xử lí thông tin có hiệu quả.
- Tự học kết hợp tác nhóm nhỏ trong học tập.
- Chú ý ứng dụng công nghệ thông tin để đổi mới PPDH.
HOẠT ĐỘNG DẠY TÍCH CỰC CỦA GV
Thiết kế kế hoạch bài học (giáo án), bao gồm các hoạt động của HS theo những mục tiêu cụ thể.
Tổ chức các hoạt động trên lớp để HS hoạt động cá nhân hoặc theo nhóm.
Định hướng, điều chỉnh các hoạt động của HS, chính xác hoá các khái niệm, kết luận về các hiện tượng ...mà HS tự tìm tòi được. Tuỳ theo trình độ HS, GV có thể cung cấp thêm 1 số thông tin mở rộng...
Thiết kế và sử dụng các phương tiện trực quan.
Tạo điều kiện cho HS được rèn luyện kĩ năng học tập, năng lực tự học, vận dụng.
Dạy HS cách học tích cực, chủ động và sáng tạo.
HOẠT ĐỘNG HỌC TẬP TÍCH CỰC CỦA HS
Tự phát hiện vấn đề hoặc nhận thức vấn đề do GV nêu ra để trở thành vấn đề của chính bản thân và có trách nhiệm giải quyết.
Hoạt động cá nhân hoặc hợp tác theo nhóm nhỏ để tìm tòi, giải quyết các vấn đề đặt ra như:
- Dự đoán hiện tượng, tính chất sinh học, làm TN, quan sát, mô tả, giải thích...
- Báo cáo kết quả, trả lời câu hỏi, giải bài tập...
Vận dụng kiến thức kĩ năng đã biết để giải thích 1 số hiện tượng sinh học xảy ra.
Tự đánh giá và đánh giá việc nắm kiến thức kĩ năng của bản thân và của các HS khác.
Tự học thông qua việc tham khảo thông tin từ SGK, các tài liệu tham khảo, các phương tiện thông tin đại chúng và thực tiễn.
Chú ý rèn cách học tập chủ động, sáng tạo.
CÁC HÌNH THỨC TỔ CHỨC DẠY HỌCTÍCH CỰC
Học tập trên lớp:
- Học tập cá nhân.
- Học tập hợp tác theo nhóm.
Học tập ở nhà, trong thư viện, trên mạng...
Học tập ngoài nhà trường: tham quan học tập ở ngoài trời, cơ sở sản xuất, thực tiễn xã hội.
SỬ DỤNG MỘT SỐ PHƯƠNG PHÁP, PHƯƠNG TIỆN DH NHẰM PHÁT HUY TÍNH TÍCH CỰC
Sử dụng thí nghiệm là 1 trong những phương pháp quan trọng để tích cực hoá hoạt động của HS. TN được sử dụng với cách khác nhau để đạt được những mục đích nhất định nhý: TN nghiên cứu do nhóm HS thực hiện; TN biểu diễn của GV theo hướng nghiên cứu; TN kiểm chứng, TN nêu vấn đề, TN nhằm giải quyết vấn đề...
Sử dụng phương tiện dạy học: giúp HS tìm kiếm, phát hiện, xây dựng kiến thức mới.
Các phương tiện gồm: vật tự nhiên, mô hình, hình vẽ, sơ đồ, đồ thị, bản trong, máy chiếu và 1 số